TARİHİ ESKİHİSAR YOĞURDU  

Kıymetli okuyucularım bu yazımızda sizlere bölgemize ait ve eski bir geçim kaynağımız olan Eskihisar Yoğurdu hakkında bahsetmek istiyorum.
Gebze, tarihi değerleriyle olduğu kadar birçok farklı geçim kaynağı ile de yaşanacak yerlerin başında gelen, tarıma elverişli topraklarıyla bilinen bir yer olarak kayıtlarda geçmektedir. Hatta Osmanlı saray mutfağının meyve ihtiyaçlarının karşılandığı bir beldedir.
İşte o lezzetlerden biri de tadıyla ünlenen meşhur Eskihisar yoğurduydu. Bu yoğurt dönemin en çok tercih edilen lezzetlerinin başında geldiği gibi, Gebze’den İstanbul’a sabah – akşam olmak üzere günde iki kez deniz yoluyla ulaştırılıyordu. Gebze sanayi hamlesiyle birlikte artık üretilmeyen bu lezzetin nasıl ortaya çıktığına birlikte bakalım. Gebze’ye Osmanlı döneminde yerleşen Manav kökenli ailelerden olan Başaran ailesi Cumhuriyet öncesi tarım ve hayvancılık işleriyle uğraşırken, ayrıca kaşar peyniri imalatı da yapmaktaydı. 1927 yılında yoğurt imalatına başlayan Ayvancızade İsmail Ağa, enişteleri Selahattin Babacan ve Mehmet Emin Babacan ile birlikte imal ettikleri süt mamullerini İstanbul Eminönü Yemiş Çardak sokağında satın aldıkları 3 nolu dükkânda İstanbulların beğenisine sunmuşlardı. İki adet mavna tipi deniz motoru ile sabah ve akşam ürünlerini imal ederek satışa başlamışlar ve Gebze bölgesinde bulunan esnaftan nakliyesini sağlamışlardı. Halis koyun yoğurdundan yapılan Eskihisar yoğurdu, dönemin en çok tercih edilen lezzetleri arasında yer almıştır. O dönem işletmemizin 3292 nolu numarası dahi bulunmaktaydı. Yoğurdun hazırlanmasından sonra bozulmaması için hazırladığımız ve üzerinde bilgilerimizin olduğu yağlı bir kağıt, hem lezzeti koruyordu hem de hijyen sağlanıyordu. Bugün üretimi sağlanmayan ama tarihi markası ile anılardaki lezzetini korumaktadır.  
Bilgi için Ömer Faruk Başaran’a ve fotoğraf için Ömer Öner’e teşekkür etmek istiyorum. Bu yazı Kocaeli Ansiklopedisin’den yararlanılırmıştır.