TÜİK VERİLERİNE GÖRE İŞSİZLİK FONU’NDA ADALET ASKIYA ÇIKTI!

Türkiye’nin sanayi yükünü sırtlayan Gebze, Dilovası, Darıca ve Çayırova hattındaki milyonlarca işçinin maaşından kesilen paralarla büyüyen İşsizlik Sigortası Fonu, 2026 yılında “işçinin değil, işverenin can simidi” haline geldi. TÜİK Şubat 2026 verilerine göre, her 100 işsizden 82’si kapıdan eli boş dönerken, fonun aslan payı teşvik adı altında patronlara aktarılıyor.

Türkiye genelinde resmi işsiz sayısı 2 milyon 981 bin kişiye ulaşırken, bu işsizliğin en yoğun hissedildiği yerlerin başında dev fabrikaların gölgesindeki Gebze geliyor. 1999 Marmara Depremi sonrası “işçiye güvence” vaadiyle kurulan fonun bugünkü tablosu, Gebze Organize Sanayi Bölgeleri’nde (GOSB) ter döken binlerce işçi için hayal kırıklığı yaratıyor.

Nisan 2026 itibarıyla 705 milyar lirayı aşan devasa birikime rağmen, katı yararlanma şartları nedeniyle Gebzeli işçiler işten çıkarıldıklarında kendi fonlarına ulaşamıyor.

İŞÇİYE “YOK”, PATRONA “ÇOK”

Harcama kalemlerindeki çarpıklık, sanayi havzalarındaki adaletsizliği gözler önüne seriyor. Fonun Nisan 2026 harcamalarında, doğrudan işçiye giden miktar ile işverene giden teşvikler arasındaki uçurum iki katına çıktı:

Gebze’deki fabrikalarda üretim durduğunda veya daralmaya gidildiğinde işçinin cebine girmesi gereken 9,7 milyar liraya karşılık, patronların maliyetlerini sübvanse etmek için fondan tam 18,4 milyar lira harcandı.

“120 GÜN ŞARTI”  İŞÇİSİNİN KABUSU

Gebze’deki sendika temsilcileri, fonun önündeki en büyük engelin “katı kriterler” olduğunu savunuyor. Son 3 yılda 600 gün prim ve son 120 gün kesintisiz çalışma şartı, özellikle taşeron sistemin yoğun olduğu Gebze sanayisinde işçilerin büyük çoğunluğunu devre dışı bırakıyor.

Gebzeli Bir Sendika Temsilcisi: “Burada işçi sirkülasyonu çok fazla. Bir fabrikadan çıkıp diğerine giren işçi, 120 gün şartına takıldığı için en ufak bir sarsıntıda açıkta kalıyor. Fonun parası bizim maaşımızdan kesiliyor ama parayı harcayan biz değil, bizi işten çıkaran patronlar oluyor. Bu tablo bir sosyal güvenlik değil, işveren destekleme fonudur.”

GÜVENCE Mİ, SERMAYE Mİ?

Uzmanlara göre, fonun kuruluş felsefesi olan “sosyal devlet” ilkesi 2026 itibarıyla tamamen aşınmış durumda. 705 milyar liralık birikim, işsizlerin yoksulluğunu gidermek yerine bir “sermaye transferi” aracına dönüşmüş vaziyette. Resmi işsizlerin sadece %18,12’sinin (540 bin kişi) ödenek alabiliyor olması, sistemin iflas ettiğinin en somut kanıtı olarak değerlendiriliyor.

ÇÖZÜM BEKLEYEN TALEPLER

Gebze ve çevresindeki emekçiler ile sendikalar, 2026 yılının ikinci yarısında acil yasal düzenleme bekliyor:

• 120 gün kesintisiz çalışma şartı tamamen kaldırılmalı.
• 600 gün prim şartı 180 güne düşürülmeli.
• İşveren teşvikleri fon dışına, genel bütçeye kaydırılmalı.

Şubat ayının karamsar tablosu, sanayi kenti Gebze’de “Alın terimiz nerede?” sorusunun daha yüksek sesle sorulmasına neden oluyor.

Haber Merkezi