ESKİHİSAR KALESİNİN ÖNEMİ!
Gebze’de ki en önemli tarihi yapılardan biri Eskihisar kalesidir.
Yıllardır ziyarete kapalı, atıl bir şekilde bekletilen Eskihisar kalesinde, geçtiğimiz hafta Büyükşehir Belediye ekipleri, temizlik ve bakım çalışması başlattı. Yıllar sonra da olsa yapılan bu çalışma çok önemli. Eskihisar kalesinin kesinlikle turizme kazandırılması gerekiyor. Bu konuda yetkililere büyük görev düşüyor.
ESKİHİSAR KALESİ HAKKINDA
Eskihisar Kalesi hakkında bugüne kadar ulaşan bilgiler şöyle: Gebze ilçesi, Eskihisar Köyü’ndeki Eskihisar Kalesi deniz kıyısında dik yamaçlı bir tepe üzerinde limanı ve bulunduğu konumu korumak amacı ile yapılmıştır Kalenin kesin yapım tarihi bilinmemektedir. Tahminler doğrultusunda Bizans döneminde yapılmıştır. Georgios Akropolite 1241 yılında Eskihisar Kalesi’nden bahsetmiştir. Tarihte Eskihisar Kalesi’nin adından ilk kez bu dönemde söz edilmiştir.
Palekanon Savaşı nedeniyle ve Latin İmparatorluğu’nun hakim olduğu bu dönemde bu kalenin isminden sık sık söz edilmiştir
O dönemde İznik İmparatoru III İonidis Kocaeli yarımadası ve orada ki kaleleri ele geçirip himayesi altına almıştır. Bu olaya göre, Eskihisar Kalesi’nin 1241 yılında var olduğunu anlayabiliriz.
Kalenin surları üç aşamalı olarak inşa edilmiştir. İç surlar I Manuel Komnenos (1143-1180) tarafından XII yüzyılda yapılmıştır.
Kalenin peçe duvarları İznik İmparatoru II Ducas-Vatatzes (1222-1254) tarafından 1241’de dış surlar yaklaşık 1300 yıllarında yapılmıştır. Eskihisar Kalesinin yapısal üslubu Bizans Konenoslar dönemini işaret etmektedir.
Manuel Komnenos’un (1148-1180) inşa ettirdiği İstanbul Edirnekapı’daki Anemas Zindanları ve İstanbul surları Eskihisar Kalesine işçilik yönünden çok fazla benzerlik göstermektedir.
Mimari olarak Eskihisar Kalesini ele alırsak, Eskihisar Kalesi’nin dış ve iç olmak üzere iki bölümden meydana geldiğini görürüz. Eskihisar Kalesi dikdörtgen plan şemasına sahip olup, dördü yarım daire, altısı da dörtgen kulelerle duvarları sağlamlaştırılmıştır
Kalenin ana giriş kapısında iki tane kule bulunmaktadır. Eskihisar Kalesinin toplam altı tane kapısı bulunmaktadır. Üçü avluda , üçü de dış avluda bulunmaktadır .Eskihisar Kalesinin kulelerinin mazgalsız yapılma nedeni de halen anlaşılamamıştır.
Eskihisar Kalesi’nde dış surlara çok fazla önem verilmiş, iç surlara ise önem verilmemiştir. Bundan dolayı da sadece moloz taşlar yapıda kullanılmış, tuğlaya yer verilmemiştir.
Paleologoslar döneminde inşa edildiği sanılan dış surların büyük bir bölümü yıkılarak günümüze ulaşmamıştır. Eskihisar Kalesi’nin dış avlu duvarları arasında L harfini andıran kulelerin birbirlerine olan uzaklığı 30 – 60 m olarak değişmektedir. Son yıllarda yapılan çalışmalarda Eskihisar Kalesi’nin altında 8 sütunlu ve 15 kubbeli Bizans sarnıcı olduğu bilgisine ulaşılmıştır.
TARİHİ ÖNEMİ ÇOK BÜYÜK
Evet, Eskihisar kalesi gerçek anlamda tarihi önemi olan bir yer.
Eskihisar kalesi, sadece Gebze ve Kocaeli için değil, Türkiye için çok önemli. İşte bu nedenle Büyükşehir Belediyesi ekiplerine günü burada yaptığı çalışmayı Pazartesi günü “Kaleyi içten fethediyor!” manşetiyle okurlarımızla paylaştık. Kale’nin turizme kazandırılması adına manşetten duyurduğumuz haberi buradan sizlerle tekrar paylaşıyorum
“KALEYİ İÇTEN FETHEDİYOR!”
Yıllardır atıl durumda, bakımsız, çevresi başı boş insanların uğrak yeri olan, hiçbir koruma ve güvenliği olmayan kalenin Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Park Bahçeler ve Yeşil Alanlar Dairesi Başkanlığı tarafından çalışma başlatılması ile Eskihisar Kalesi’nin yakın zamanda yeniden etkinliklerin yapıldığı, halkın rahatça gezebileceği bir tarihi mekan olarak işlev göreceği beklentisini oluştu.
ÇEVRE DÜZENLEMESİ YENİDEN YAPILIYOR
Önceki sabah Eskihisar Kalesi’nde çalışma başlatan Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Park Bahçeler ve Yeşil Alanlar Dairesi Başkanlığı ekipleri, kalenin dış kısmında biriken toprak birikintilerini ve ağaç kırıkları ile peyzaj onarımı yaptılar. Kalenin iç kısmanda da bozuk olan koltuklar ve kale duvarlarında bazı yamalar yaptılar. Yabancı otları da etraftan temizleyen ekipler, mevcut ağaç guruplarına da bakım yaptılar. Kaledeki çalışmadan sonra burada yaza doğru çeşitli etkinliklerin yapılacağı da gelen haberler arasında.
1998 YILINDA RESTORE EDİLMİŞTİ
Bizans döneminde denizden gelecek tehlikeler ve limanı korumak için yaptırıldığı bilinen Eskihisar Kalesi, en son olarak 1998 yılında Gebze Belediyesi ve Bericap firmasının katkıları ile restore edilmiş ve antre kısmı konser ve sinema günleri gösteri etkinlikleri için kullanılmaktaydı. Gebze Belediyesi’nin sorumluluğunda olan kale, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’ne devredilmiş oradan da şu an sorumluluğunda olan Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’ne bağlı Kocaeli Arkeoloji ve Etnografya Müzesi Müdürlüğü’ne devri yapılmıştı.
