İstihdam ama nasıl???
Gebze ve bölgesi bir sanayi platosu. Adeta sanayi ile yatıp, sanayi ile kalkıyoruz. Yerel yönetimler de bu sanayileşmenin getirdiği yüke çözüm olmak için yetersiz kalmakta. 14 tane OSB’nin yer aldığı Gebze ve bölgesi sanayicinin kendi sorunlarını kendilerinin çözmesi gibi bir dayatma ile maalesef cebelleşme durumunda.
Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından hayata geçirilen Üretim Reform Paketi’nin bir sihirli değnek olduğunu zannedenler, maalesef gerçekte bu kanunun tek başına yeterli olamayacağı gerçeğiyle yüzleşmiş durumda.
Elbette bazı maddeleri ile sanayiciler, OSB’ler rahat bir nefes alabilmekte ancak genel sorunlara çare noktasında pek de bir şey getirmemekte.
OSB’lerin en temel sorunu olan nitelikli eleman, ara eleman bulabilme sıkıntıları hale giderilmiş değil. Bu günkü mevcut şartlar ve düzenlemelerle de bulabilecekleri net değil. Eleman şehirden uzak OSB’lere ya da sanayi kuruluşlarına gitmiyor. Gitse bile işi gördükten, işletmeyi gördükten sonra vazgeçiyor. Neden? O işin kendisine göre olmadığını düşünüyor. Gençler kahvede oturup işsizlik maaşı almayı, bu tesislerde çalışmaya tercih eder oldular. Marketlerde ya de cep telefonu satan dükkanlarda tezgahtar, kasiyer olarak çalışmak daha cazip geliyor. İşte bu noktada oturup düşünmek lazım.
Hükümet, Cumhurbaşkanımızın başlattığı istihdam seferberliğine yönelik bir dizi iyileştirmeler yaptı. Ancak uygulamada bu iyileştirmeler hala karşılığını bulmuş değil. Örneğin istihdam edilecek elemanın şartlarını düzenlerken, işletmelere adeta “ başınızın çaresine bakın” mesajı veriliyor. Eleman alacaksın, onun 3 yıl sigortalı olarak çalışmış olmasını öngörüyorsunuz. Keza bu elemanların , çalışacak personelin İş Kur vasıtası ile gönderilmesini öngörüyorsunuz. Allah aşkına İş Kur bir kimya tesisinde çalışacak ara elemanı nasıl bulup ta o işletmeye gönderecek? Hadi buldu diyelim, istenilen özellikte kaç tane işçi bulup gönderebilecek.
BU noktada bana göre masa başında hazırlanmış bu düzenlemelerin sanayicilere istihdam konusunda bir katkısı yok.
Buna rağmen istihdam seferberliğinin 1 milyon 500 rakamlarına gelmiş olması, bunca eksiğe rağmen gerçek bir başarıdır.
Sayı olarak bu kadar kısa sürede bu rakama ulaşılmış olması GTO Başkanı sayın Çiler’in de söylediği gibi bir Dünya rekorudur.
Ancak görüştüğüm sanayiciler, iş adamları bu yasanın tam bir istihdam teşviği gibi olmadığı yönde görüş belirtiyorlar. Rakamlar yanılmış olamaz gerçeğini de göz önünde tutarsak, ek düzenlemelerle sanayicilerimiz talepleri de karşılanmış olacaktır.
Geçtiğimiz günlerde Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kurulu (OSBÜK) Bilim Sanayi veTeknoloji bakanı Faruk Özlü’yü ziyaret ederek mesleki eğitim ve ara eleman konusu ile ilgili düşüncelerini bir rapor halinde Bakana iletti. Aynı gün Milli Eğitim Bakan yardımcısı ve müsteşar nezdinde de görüşmeler yapıldı. Artık Organize Sanayi Bölgelerinin ihtiyaçlarının karşılanabilmesi için mesleki
teknik liselerin sayılarının hızla artması gerekiyor.
Özellikle bölgemizde yer alan bu liselerin sayısı çok azdır. Bunun bir an önce birinci öncelikle arttırılması, yeni okulların proje kapsamına alınması lazım. Aylardır bu gazetede CNC operatörü, gaz altı kaynakçısı arayan firmaların ilanları yayınlamıyor. Tekrar tekrar hem de. Demek ki aradıklarını bulamıyor bu firmalar ki yeniden arayışa giriyor. Halen eğitimi sürdüren Makine OSB içerisindeki Enka Vakfı Teknik Lisesi, Gebze Plastikçiler OSB’de ki PAGEV lisesi ve şehir içinde birkaç teknik lisenin dışında OSB’lere direkt istihdam desteği verecek okul yok gibi. Her yeniliğin öncüsü olan, OSB’ler alanında ilkleri yapan GOSB’un bu tür bir tasarrufu olmaması gerçekten büyük bir eksikliktir. GEBKİM Vakfı’nın planladığı Lise, TOSB’un henüz proje aşamasına geçemeyen üniversite projesi hep ötelenmek durumunda kalıyor.
Yeni yeni OSB açmak için devletin imkanlarının da ayakların altına serildiği bir dönemde, bu OSB’lerde çalışacak insanları yetiştirecek okullar için aynı çabanın harcanmıyor olması tam bir çelişkidir.
Ben Bakan beyin yerinde olsam; yarından itibaren “ İçerisine önce teknik lisesini ya de kolejini yapmayan OSBO’lere inşaat izni vermiyorum” derdim. EN basit örneği İMES OSB’de bugün 240 fabrika var. Her birinde 3-4 ara eleman ihtiyacı olsa toplamda 1000’e yakın bir personel. 14 OSB’de bunu düşünün; Bir de mevcut okulların verdikleri mezunları… Gelin de çıkın işin içinden…
O yüzden lafa geldiğinde “… Sanayinin Başkenti Kocaeli ”… “Gözbebeğimiz OSB’ler”… “ OSB’lerimiz Avrupa Şampiyonlar Ligi’nde” gibi süslü söylemleri bir kenara bırakıp; Bu OSB’lerin ve yapılacak olan OSB’lerin geleceği için, ara eleman veya nitelikli eleman temini yönünde bir şeyleri hayata geçirmeliyiz artık. İşçi olmadan, kalifiye eleman olmadan ne üretimlerimiz üretim olur, ne de ihracatta 2023 hedeflerine ulaşabiliriz. Benim, uzun zamandır OSB’lerde gezip, görüp tanık olduğum tablo bu maalesef.