TARİHİ ESKİHİSAR KALESİ NAİL ÇİLER SAYESİNDE TBMM’DE
“Eskihisar tarihi geçmişi, doğası ve konumu ile Kocaeli’nin Gökçeadası’dır” diyen bir cümleyle başlamak istiyorum kıymetli okuyucularım bu yazımızda sizlere…
Bölgemizin önde gelen tarihi yapılarından biri olan Eskihisar kalesi hakkında bahsetmek istiyorum. Geçtiğimiz haftalarda Cumhuriyet Halk Partisi Kocaeli Milletvekili Sayın Nail Çiler’in meclis gündemine taşıdığı Eskihisar Kalesi ve etrafı düzenleme çalışmaları ilgili tespit ve gündeme taşımaları sebebiyle sayın Nail Çiler vekilimize sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum Gebze ve bölgesi ile ilgili her konuya hassas olduğuna şahitlik ederim ki Gebze’nin öz evladı görevini yapıyor…
Eskihisar Kalesi
Eskihisar Kalesi ile ilgili ilk bilgiler 1241 yılına dayanmaktadır. Kale ile ilgili ilk bilgileri veren kişi Bizanslı devlet adamı ve tarihçi Georgios Akropolite’dir. Palekanon Savaşı’nda kalenin konumu nedeniyle birçok Osmanlı ve Bizans tarihçisi kaleden bahsetmiş, kale ile ilgili önemli bilgiler vermiştir.
Ayrıca Latin İmparatorluğu’nun yöreye hâkim olduğu dönemde kaleden sık sık bahsedilmiştir. O dönemde İznik Rum İmparatoru III. İonidis, Eskihisar Kalesi dışında Kocaeli’de yer alan diğer kaleleri ele geçirmiştir. Eskihisar Kalesi ve surları üç aşamalı olarak yapılmıştır. Kalenin iç surları I.Manuel Komnenos (1143-1180) tarafından XII.yüzyılda: kalenin peçe duvarları İznik İmparatoru II.Ducas-Vatatzes (1222-1254) tarafından 1241’de; dış surlar ve güneydoğu köşesindeki burç Paleologoslar döneminde (1261-1453), 1300’lü yıllarda yaptırılmıştır. Kalenin yapısal özellikleri bu yapının Komnenos Hanedanı döneminde (1081-1185) yapıldığını göstermektedir.
Mimari yönden incelendiğinde, Eskihisar Kalesi’nin iç ve dış olmak üzere iki bölümden meydana geldiği görülmektedir. Kale dikdörtgen plan şemasına sahip olup, dördü yarım daire, altısı da dörtgen kulelerle duvarları sağlamlaştırılmıştır. Kale girişi iki kule arasındadır. Bunun dışında üçü avluda, üçü de dış avluda olmak üzere altı kapısı daha bulunmaktadır. Kalenin yapımında kaba yontma taş ile tuğlalar kullanılmıştır. Eskihisar Kalesi’nde dış surlara iç surlar kadar önem verilmemiş bundan ötürü de yalnızca moloz taşlar kullanılmış, tuğlaya yer verilmemiştir. Paleologoslar döneminde yapıldığı sanılan dış surların büyük bir bölümü yıkılarak ortadan kalkmıştır.
Kalenin doğu yönündeki ilk altı kule arasında uzanan sur duvarları avlu seviyesinden başlayarak kademe kademe yükselmiştir.

