Kontrolsüz kilo kaybına dikkat!

Glutenin buğday, arpa ve çavdarda bulunan bitkisel kökenli bir protein olduğunu söyleyen Anadolu Sağlık Merkezi Beslenme ve Diyet Uzmanı Ulaş Özdemir, “Eğer vücudunuz gluten yediğiniz zaman olumsuz bir reaksiyon gösteriyorsa tüketmeniz elbette doğru olmaz, fakat vücudunuzda herhangi bir reaksiyon olmamasına rağmen gluten tüketmiyorsanız harika bir prebiyotikten de vazgeçmiş oluyorsunuz” dedi.

Gluten tüketiminin bazı bireylerde vücut savunma sistemi tarafından zararlı madde olarak algılanıp bağışıklık hücreleri tarafından tepki görebildiğini söyleyen Anadolu Sağlık Merkezi Beslenme ve Diyet Uzmanı Ulaş Özdemir, “Tüketimin devamı halinde bu tepki ortamı yerini uzun süreli tahribatlara bırakır ve uzun vadede bağırsak hasarları gözlemlenebilir. Fakat herhangi bir kilo probleminiz veya glutenle ilgili bir şikâyetiniz olmamasına rağmen gluten tüketmek istemiyorsanız enerji kaybına ve hipoglisemik etkiye bağlı olarak kontrolsüz kilo kayıplarına, bunun sonucunda da bağırsak deformasyonlarına maruz kalabilirsiniz” dedi.

KİLO VERME ETKİSİ GLUTENE DEĞİL, YETERSİZ ENERJİ ALIMINA BAĞLI

Glutenin çoğu karbonhidratın yapısında bulunan bir madde olması sebebiyle günlük diyetten basit karbonhidratların çıkarılmasının kilo vermeye dolaylı yoldan yardımcı olduğunu belirten Özdemir, “Kilo verme etkisi tamamen yetersiz enerji alımına bağlı. Yani arpa, pilav, makarna, ekmek, bulgur gibi çoğu karbonhidrat gluten içeriyor. Bunlar diyetten çıkarıldığı zaman haliyle kilo verme hızı da artıyor” şeklinde konuştu.

ÇÖLYAL HASTALIĞI VE GLUTEN HASSASİYETİ BİRBİRİNDEN FARKLI

Gluteni çölyak hastalığı ve gluten hassasiyeti olmak üzere iki aşamada incelemek gerektiğini vurgulayan Beslenme ve Diyet Uzmanı Ulaş Özdemir, “Arpa, pilav veya makarna gibi besinler tükettiğinizde veya ekmek yediğiniz zaman kendinizi konforsuz ve şişkin hissediyorsanız veya daha ağır semptomlar yaşıyorsanız bir gastroenteroloğa gitmenizde fayda var çünkü o zaman sadece hassasiyet değil çölyak hastası olabilirsiniz. Bu da genellikle kan testi ile ortaya çıkar. Fakat rahatsız edici bir semptom görmüyor iseniz sadece yüksek miktarlarda tükettiğiniz zaman kendinizi biraz şişmiş veya konforsuz hissediyorsanız gluten hassasiyetiniz var demektir” dedi.

GLUTEN HASSASİYETİNİN ARTMASININ NEDENİ FARKINDALIĞIN ARTIŞI

Son dönemde gluten ile ilgili hassasiyet yaşayan kişilerin sayısındaki artışın temel nedeninin farkındalığın artması olduğunu söyleyen Ulaş Özdemir, “Bunun yanı sıra özellikle her yeni jenerasyonun bağırsak florası bir öncekine göre daha hassas. İlaç kullanımı, zirai ilaçlar, şehir problemleri ve stres gibi faktörler neticesinde öncelikle etkilenen flora bağırsaklarımız oluyor. Her birinin artış faktörü neticesinde de hassasiyet artıyor” açıklamasında bulundu.

ÇÖLYAK HASTALIĞININ BİRİNCİ TEDAVİSİ GLUTENSİZ BESLENME

Bazı insanların glutene karşı özel bir hassasiyeti olduğunu hatırlatan Beslenme ve Diyet Uzmanı Ulaş Özdemir, “Çölyak hastası, yani gluten alerjisi bulunan kişiler glutenli gıdaları sindiremez, zamanla ince bağırsaklarındaki minik çıkıntıların silinmesiyle besin emilimi bozulur ve rahatsızlanırlar. Fakat alternatif olarak glutensiz undan da ekmek tercihi yapılabilir” şeklinde konuştu. Birçok araştırmanın sonucuna göre çölyak hastalarının osteoporoz, anemi, kısırlık ve sinir bozuklukları gibi hastalıklara karşı da daha yüksek risk taşıdığını belirten Özdemir, “İyi haber şu ki, gluteni diyetten çıkarmak zararı tersine çevirebilir” dedi.

GLUTEN EKMEĞİN MAYALANMASINI SAĞLIYOR

Ekmek yapımı sırasında oluşan hamurun yapısını oluşturan, yani hamurun kendi yapısından sorumlu olan gluten olmadan ekmeğin mayalanmadığını ve kabarmadığını söyleyen Beslenme ve Diyet Uzmanı Ulaş Özdemir, “Çünkü buğdayda birçok farklı tür protein bulunur ve bunlardan sadece ikisi -glutenin ve gliadin- suyla birleştiğinde gluten olarak bilinen sakıza benzer sert ve esnek maddeyi oluşturur. Buğday unu, suyla karıştırılıp yoğrulduğunda bu iki protein suyu tutar ve esnek gluten zincirlerini oluşturmak üzere birbirine bağlanır” şeklinde konuştu. Unlu mamullerin yapısını sağlayan glutenin; çavdar, arpa ve yulaf gibi diğer tahıllarda da bulunduğunu ancak bunların hiçbirinin buğdaydaki kadar etkili olmadığını vurgulayan Özdemir, bu nedenle de buğday tüketildiği zaman oluşan rahatsızlıkların daha fazla olacağı uyarısında bulundu.

GLUTEN OLMAYAN BESİNLER

• Et ve et ürünleri
• Süt ve süt ürünleri
• Çiğ kuruyemişler
• Mısır
• Zeytinyağı
• Sebze çorbaları
• Kuru baklagiller